Ekonomi

Paris Muahedesi ile birlikte Türkiye yeni bir periyoda girecek

Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan, dün BM Genel Heyet Salonu’nda yaptığı konuşmada, “Paris İklim Muahedesi’ni, yapan adımlara uygun formda ve ulusal katkı beyanımız çerçevesinde, önümüzdeki ay Meclisimizin onayına sunmayı planlıyoruz.” tabirini kullandı.

TÜRKİYE’NİN AÇIKLAMASI BM’DE İKLİMLE GAYRET KAPSAMINDAKİ ÜÇ KIYMETLİ BAŞLIKTAN BİRİ

Bu açıklama, ABD’nin iklim finansmanı taahhüdünü iki katına çıkarma ve Çin’in öbür ülkelerde kömür santrali yatırımlarını durdurma kararıyla birlikte BM Genel Konseyi’nde iklim değişikliğiyle çaba kapsamındaki üç kıymetli başlıktan biri oldu.

PARİS MUAHEDESİ 2015’TE KABUL EDİLMİŞTİ

Paris Muahedesi, global sıcaklık artışını 1,5 dereceyle sonlandırma gayesiyle Aralık 2015’te Birleşmiş Milletler İklim Değişikliği Çerçeve Mukavelesi (BMİDÇS) 21. Taraflar Konferansı’nda kabul edilmişti.

TÜRKİYE, BİRİNCİ SEFER 22 NİSAN 2016’DA DAHİL OLDU

Türkiye’nin 22 Nisan 2016’da 175 ülkeyle birlikte imzaladığı muahede, 4 Kasım 2016’da yürürlüğe girdi. Hali hazırda BMİDÇS’e taraf 197 ülkenin imzası bulunan mutabakat, Eritre, Irak, İran, Libya, Yemen ve Türkiye olmak üzere 6 ülkenin meclisinde onaylanmamıştı.

Türkiye, BMİDÇS’in gelişmiş ülkeler kategorisini oluşturan Ek-1 listesinden çıkarılmayı ve gelişmekte olan ülkeler kategorisinde yer almayı talep ettiği için bugüne kadar muahedeyi onaylamamıştı.

TÜRKİYE’NİN PARİS MUAHEDESİ KAPSAMINDAKİ AMAÇLARI

Paris Muahedesi’ni onaylayan ülkelerin, global sıcaklık artışını 1,5 dereceyle sonlandırmak ve 2050’ye kadar sera gazı emisyonlarını sıfırlamak için taahhütlerini hayata geçirmesi gerekiyor.

Türkiye, 2015’te BM Sekretaryası’na sunduğu ulusal katkı beyanı çerçevesinde emisyon artışını 2030 prestijiyle yüzde 21 azaltma taahhüdünde bulundu.

Meclis’te muahedenin onaylanmasının akabinde karar, BM Sekretaryasına iletilecek ve Türkiye mutabakata taraf olacak.

Mutabakatın gelecek ay onaylanmasıyla Türkiye için iklim değişikliğiyle gayrette yeni bir diyalog kapısının açılacağını belirten uzmanlara nazaran, bu mevzuda net amaç ve siyasetlerin belirleneceği yeni bir periyoda giriliyor.

“TÜRKİYE, 2050 PRESTİJİYLE NET SIFIR EMİSYONA ULAŞMAYI HEDEFLEMELİ”

Sürdürülebilir İktisat ve Finans Araştırmaları Derneği Kurucu Yöneticisi Bengisu Özenç, Meclis’te ilgili komitenin bu alanda bir yıldır çalışmalar yürüttüğünü belirterek, “Türkiye’nin muahedeyi onaylaması ve milletlerarası iklim müzakerelerinde önemli bir taraf olarak yer almasını talep ediyorduk. Bu bizim için birinci etap, çok değerli ve olumlu bir adım.” dedi.

Özenç, Türkiye’nin Paris Mutabakatı kapsamında sunduğu gayeleri güncellemesi gerektiğine işaret ederek şöyle konuştu:

“Yakın vakitte olmasa bile önümüzdeki bir yıl içinde yeni bir ulusal katkı beyanı ortaya çıkacaktır. Türkiye de Paris Mutabakatı’nın bilimsel gayesi doğrultusunda hareket edecekse 2050 prestijiyle net sıfır emisyona ulaşmayı hedeflemeli. Resmi olarak Paris Muahedesi’nin bu doğrultuda getirdiği bir yükümlülük bulunmuyor lakin 2050’de sıfır emisyon amacına ulaşmak için bunu destekleyecek siyasetler acilen devreye alınmalı. Muahedenin onaylanmasının açtığı bu diyalog kapısının iklim değişikliğiyle çaba gayelerini güçlendirmek ve bu taraftaki siyasetlerin dizaynında ortak aklın geliştirilmesi için kullanılabileceği bir periyoda giriyoruz.”

“TÜRKİYE SAVLI BİR İKLİM HAREKETİYLE ULUSAL GELİRİNİ YÜZDE 7 ARTIRABİLİR”

Avrupa İklim Hareket Ağı Türkiye Siyaset Koordinatörü Hasret Katısöz de Cumhurbaşkanı Erdoğan’ın açıklamasının Türkiye için “Ek-1” tartışmasının bittiği manasına gelebileceğini tabir ederek, “Bu da olumlu bir gelişme. Türkiye, dönüşüm için muhtaçlığı olan fona Ek-1’den çıkarak değil, siyaset seviyesinde bir dönüşüm kararı alarak ulaşabilir. Finansa erişim istiyorsak, global finansın yönlendiği karbonsuz bir kalkınma patikasına girmemiz gerekiyor.” dedi.

“EMİSYON AZALTMA ZARURİLİĞİ YOK”

Ülkelerin muahede kapsamında emisyon azaltım zaruriliği olmadığını lisana getiren Katısöz, şöyle devam etti:

“Türkiye ne vakit ve ne kadar sera gazı azaltım taahhüdünde bulunacağına ulusal katkı beyanı çerçevesinde karar verebilir. Paris Muahedesi’nin bir yaptırım uygulama ya da aşikâr bir emisyon azaltım düzeyini mecburî tutma üzere bir sistemi yok. Fakat global sıcaklık artışını 1,5 dereceyle sonlandırma gayesini tutturmak için emisyonların azaltılması gerekiyor. Hatta geçtiğimiz hafta yayınlanan BM raporuna nazaran 1,5 derece amacına ulaşmak için ülkelerin iklim eforlarını hemen iki katına çıkarması gerekiyor. Türkiye de Paris Mutabakatı’na taraf olarak global iklim hareketinin bir modülü olacağını, hasebiyle emisyon azaltımı gayretlerine ortak olacağını duyurmuş oldu.”


“TÜRKİYE, YENİ KÖMÜR YATIRIMLARINI DURDURACAĞINI DUYURMALI”

Katısöz, Türkiye’nin bu çerçevede 2030’a kadar kıymetli adımlar atması gerektiğini vurgulayarak, “Türkiye, yeni kömür yatırımlarını durduracağını duyurmalı. Mevcut kömür santrallerini kapatma tarihini belirlemeli ve öbür fosil yakıtlardan çıkış planlarına bir an evvel başlamalı.” değerlendirmesinde bulundu.

“TÜRKİYE, SERAGAZI EMİSYONLARININ YÜZDE 1’İNDEN SORUMLU”

Türkiye’nin global sera gazı emisyonlarının yüzde 1’inden sorumlu olduğunu ancak kişi başı emisyon salımının giderek arttığını belirten Katısöz, şunları kaydetti:

“Türkiye’nin Paris Muahedesi’ni onaylayarak gerçekçi bir gayeyle sorumluluk alması, iklim değişikliğini durdurma eforlarına değerli bir katkıda bulunacak. Dünyada iklim krizini tek başına durdurabilecek bir ülke yok, bu yüzden herkesin sorumluluğu oranında tahlile katkıda bulunması gerekiyor. Türkiye, iklim değişikliğinin giderek artan tahribatından korunmak, daha adil ve sağlıklı refah toplumu yaratmak için global iklim tartışmalarının bir kesimi olma fırsatını yakaladı. Türkiye, argümanlı bir iklim hareketiyle ulusal gelirini yüzde 7 artırabilir.

DAHA FAZLA İSTİHDAM YARATILABİLİR

Karbona dayalı bir iktisada nazaran daha fazla istihdam yaratabilir, endüstrideki bedel zincirini büyütebilir.”

Daha Fazla Göster

İlgili Makaleler

Bir cevap yazın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir

Başa dön tuşu